3.4 ธาตุแทรนซิชัน (Transition Element)
       เป็นธาตุที่อยู่ระหว่างหมู่ IIA และ IIIA ส่วนใหญ่มีอยู่ในธรรมชาติและบางธาตุได้จากการสังเคราะห์และบางธาตุเป็นธาตุกัมมันตรังสี
3.4.1 สมบัติของธาตุแทรนซิชัน คาบที่4
       1.) มีเวเลนซ์อิเล็กตรอน = 2 ยกเว้น Cr (โครเมียม) และ Cu (ทองแดง) มี เวเลนซ์อิเล็กตรอนเท่ากับ 1
       2.)  ในระดับ E ที่ถัดมาจากวงนอกสุดจะมีจำนวนไม่เท่ากัน มีเกิน 8 แต่ไม่ครบ 18 ยกเว้น Cu และ Zn
       3.) ทุกตัวเป็นอโลหะ มี b.p , m.p สูง และความหนาแน่นสูงกว่าหมู่ IA และ IIA ในคาบเดียวกัน
       4.) มีเลข ox. ได้หลายค่า ยกเว้น Sc มีเลข ox. = +3 , Zn มีเลข ox. = +2 เพียงค่าเดียว
       5.) เกิดสารประกอบได้หลายชนิด และส่วนใหญ่จะมีสี
       6.) ขนาดอะตอมของธาตุกลุ่มนี้ในคาบเดียวกันจะมีขนาดใกล้เคียงกัน เพราะ  เพิ่มขึ้นในระดับ E ถัดจากวงนอกสุดไม่ได้เพิ่มในระดับเวเลนซ์อิเล็กตรอน
       7.) เกิดเป็นสารประกอบเชิงซ้อน และไอออนเชิงซ้อนง่าย และมักมีสี
       - สารประกอบเชิงซ้อนที่มีธาตุเป็นองค์ประกอบเหมือนกันแต่เลข ox. ของธาตุแทรนซิชันต่างกัน สารประกอบนั้นจะเป็นสารต่างชนิดกัน
       - สารประกอบเชิงซ้อนที่มีอะตอมหรือโมเลกุลหรือ ไอออน ต่างกันมาล้อมรอบธาตุแทรนซิชั่นถึงแม้ว่าเลข ox. ของธาตุแทรนซิชั่นจะเท่ากันก็จะเป็นสารต่างชนิดกัน
ตาราง 1 ตารางแสดงตัวอย่างสีของสารประกอบและสีของไอออนและธาตุแทรนซิชันในสารบางชนิด


สูตร

ชื่อ

สี

ธาตุแทรนซิชันและเลขออกซิเดชัน

โครเมียม (II) ไอออน
โครเมียม (III) ไอออน

น้ำเงิน

เขียว

Cr = +2

Cr = +3

 

 กลับสู่หน้าหลัก                                                                                                                                             หน้าต่อไป